नवी दिल्लीतील पाकिस्तान हायकमिशन बाहेरील अनधिकृत बांधकामांवर भारतीय प्रशासनाचा बुलडोझर

नवी दिल्ली: भारत आणि पाकिस्तान यांच्यातील राजनैतिक संबंध अत्यंत नाजूक व तणावपूर्ण वळणावर असताना, नवी दिल्लीतील पाकिस्तान हायकमिशन बाहेर (Pakistan High Commission) प्रशासनाने एक मोठी आणि कठोर कारवाई केली आहे. पाकिस्तान उच्चायोगाच्या निश्चित केलेल्या हद्दीबाहेर आणि विशेषतः व्हिसा विभागाच्या परिसरात उभारण्यात आलेली बेकायदेशीर बांधकामे आणि अनधिकृत अतिक्रमणे संबंधित भारतीय प्रशासकीय यंत्रणांनी तातडीने हटवून जमीनदोस्त केली आहेत.

काही दिवसांपूर्वीच पाकिस्तानची राजधानी इस्लामाबाद येथील भारतीय उच्चायोगाबाहेर (Indian High Commission) उभारलेले पार्किंग पोल तेथील प्रशासनाने हटवले होते. पाकिस्तानच्या या चिथावणीखोर कारवाईला भारताने अत्यंत तातडीने आणि 'जैसे ला तैसे' (Reciprocal Action) शैलीत उत्तर देत पाकिस्तान उच्चायोगाच्या प्रवेशद्वारासमोरील अनधिकृत अतिक्रमणांवर थेट कारवाईचा बडगा उगारला आहे. या घटनेमुळे दोन्ही देशांमधील राजनैतिक तणाव अधिकच वाढला आहे.

इस्लामाबादमधील कारवाईला भारताचे 'सडेतोड' प्रत्युत्तर

भारत आणि पाकिस्तान यांच्यातील संबंधांचा इतिहास पाहता, एका देशाने घेतलेल्या प्रशासकीय किंवा राजनैतिक निर्णयाला दुसरा देश तात्काळ त्याच प्रकारे उत्तर देतो. यापूर्वीही दोन्ही देशांनी एकमेकांच्या दूतावासातील अधिकाऱ्यांची संख्या कमी करणे, उच्चायोगातील कर्मचाऱ्यांच्या हालचालींवर निर्बंध लादणे आणि प्रशासकीय अडथळे निर्माण करणे अशा कारवाया केल्या आहेत.

पाकिस्तानच्या इस्लामाबाद शहरातील भारतीय उच्चायोगाबाहेरील सुरक्षेच्या दृष्टीने महत्त्वाचे असलेले पार्किंग पोल हटवून पाकिस्तानी प्रशासनाने निष्कारण खोडसाळपणा करण्याचा प्रयत्न केला होता. या पाऊलाची गंभीर दखल घेत भारतीय परराष्ट्र मंत्रालय आणि नवी दिल्लीतील स्थानिक प्रशासकीय यंत्रणांनी कायद्याच्या चौकटीत राहून पाकिस्तान उच्चायोगाच्या हद्दीबाहेरील अनधिकृत बांधकामांची पाहणी केली. पाहणीत अनधिकृत ठरलेली व्हिसा विभागाबाहेरील सर्व अतिक्रमणे महापालिकेच्या आणि सुरक्षा यंत्रणांच्या मदतीने हटवण्यात आली आहेत.

पहलगाम दहशतवादी हल्ल्यानंतर राजनैतिक संबंधात तणाव

भारत आणि पाकिस्तान यांच्यातील राजनैतिक आणि द्विपक्षीय संबंध गेल्या अनेक वर्षांतील सर्वात खालच्या पातळीवर पोहोचले आहेत. भारताच्या जम्मू-काश्मीरमधील पहलगाम येथे झालेल्या भीषण दहशतवादी हल्ल्यानंतर दोन्ही देशा सैन्यांमध्ये लष्करी संघर्ष पाहायला मिळाला होता. या चार दिवसांच्या लष्करी संघर्षापासून दोन्ही देशांमधील उच्चायोग पातळीवरील संवाद केवळ तांत्रिक बाबींपुरता उरला आहे.

पाकिस्तानकडून सातत्याने केल्या जाणाऱ्या सीमापार दहशतवादाच्या (Cross-border Terrorism) समर्थनामुळे भारताने अत्यंत आक्रमक आणि कठोर भूमिका घेतली आहे. "दहशतवाद आणि चर्चा एकत्र चालू शकत नाहीत," या आपल्या भूमिकेवर भारत ठाम आहे. पाकिस्तान उच्चायोगाबाहेरील अतिक्रमणांवर झालेली ही कारवाई ही केवळ एका प्रशासकीय नियमाची अंमलबजावणी नसून, राजनैतिक आघाडीवर पाकिस्तानला दिलेला एक स्पष्ट संदेश मानला जात आहे.

सुरक्षा यंत्रणा अलर्ट; पाकिस्तान हायकमिशन परिसरात कडक बंदोबस्त

कारवाईदरम्यान नवी दिल्लीतील चाणक्यपुरी या अतिसंरक्षित आणि हायकमिशन परिसरात कोणताही कायदा व सुव्यवस्थेचा प्रश्न निर्माण होऊ नये, यासाठी दिल्ली पोलीस आणि केंद्रीय राखीव पोलीस दलाचा (CRPF) मोठा ताफा तैनात करण्यात आला होता.

वरिष्ठ पोलीस अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, हायकमिशनच्या मुख्य परिसराला कोणतीही हानी न पोहोचवता केवळ नियुक्त सीमेबाहेरील बेकायदेशीर तात्पुरती बांधकामे, पत्र्याचे शेड आणि सुरक्षेच्या नियमांचे उल्लंघन करणारे साहित्याचे साठे हटवण्यात आले आहेत. या कारवाईनंतर परिसरातील रस्ता वाहतुकीसाठी आणि सामान्य नागरिकांच्या वर्दळीसाठी पूर्णपणे मोकळा करण्यात आला आहे.

भविष्यातील राजनैतिक घडामोडींकडे जगाचे लक्ष

पाकिस्तान हायकमिशन बाहेरील अतिक्रमणे हटवल्याच्या कारवाईवर पाकिस्तानी परराष्ट्र मंत्रालयाने प्रतिक्रिया व्यक्त करण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. मात्र, भारताने स्पष्ट केले आहे की, ही कारवाई स्थानिक नागरी कायद्यांनुसार आणि सुरक्षेच्या कारणास्तव करण्यात आलेली आहे.

पाकिस्तानने सीमापार दहशतवाद पसरवणे पूर्णपणे थांबवत नाही आणि आंतरराष्ट्रीय राजनैतिक शिष्टाचाराचे पालन करत नाही, तोपर्यंत भारताकडून अशाच प्रकारचे जशास तसे उत्तर दिले जाईल, असे संकेत या कारवाईतून मिळाले आहेत. या घडामोडींमुळे दक्षिण आशियातील राजकारणात आणि दोन्ही देशांतील संबंधांमध्ये पुढे काय वळण येते, याकडे आंतरराष्ट्रीय समुदायाचे बारकाईने लक्ष लागले आहे.

• Labels: Pakistan High Commission, India Pakistan Relations, New Delhi News, Diplomatic Tension, Reciprocal Action, Indian High Commission Islamabad, Pahalgam Terror Attack

• Search Description: Indian authorities dismantle unauthorized structures outside Pakistan High Commission in New Delhi in a reciprocal move following Pakistani action against Indian High Commission in Islamabad.

• Hashtags: #IndiaPakistan #PakistanHighCommission #NewDelhi #DiplomaticTensions #CrossBorderTerrorism #IndiaNews #Pahalgam #ReciprocalAction