नेपाळमधील महापुरामध्ये १०५ भारतीय आणि ३७ अनिवासी भारतीय बेपत्ता; ३८४ जणांचा संपर्क तुटला!

विशेष बातमी प्रतिनिधी काठमांडू / रसुवागढी, २६ ऑगस्ट २०२६: तिबेटच्या पर्वतीय भागात अचानक झालेल्या ढगफुटीसदृश मुसळधार पावसामुळे आणि हिमनदीचे पात्र फुटल्याच्या संशयामुळे नेपाळच्या सीमावर्ती भागात महाप्रलय आला आहे. तिबेटमधून उगम पावून नेपाळमध्ये वाहणाऱ्या भोटेकोशी आणि त्रिशुळी नद्यांना आलेल्या भीषण पुरामुळे नेपाळचा रसुवा जिल्हा पूर्णपणे जलमय झाला आहे. या प्रलयंकारी महापुरात कैलास मानसरोवर यात्रेसाठी निघालेल्या १०५ भारतीय पर्यटकांसह आणि ३७ अनिवासी भारतीयांसह (NRIs) सुमारे ३८४ हून अधिक प्रवासी आणि स्थानिक नागरिक बेपत्ता झाले आहेत.

नेपाळ पर्यटन मंडळाने (Nepal Tourism Board) बुधवारी दिलेल्या प्राथमिक अहवालानुसार, सीमावर्ती भागात अचानक आलेल्या या पुरामुळे रसुवागढी, तिमुरी आणि स्याफ्रुबेसी या भागांत रस्ते, पूल आणि सीमा शुल्क कार्यालयाची (Customs) इमारत वाहून गेली आहे. पुराचा तीव्र तडाखा बसल्याने चीन-नेपाळ आंतरराष्ट्रीय व्यापार मार्ग आणि दळणवळण व्यवस्था पूर्णपणे खंडित झाली आहे.

 
कैलास मानसरोवर यात्रेकरू संकटात; संपर्क प्रस्थापित करण्याचे शर्थीचे प्रयत्न

काठमांडूस्थित 'टच कैलास ट्रॅव्हल्स अँड टुअर्स'चे व्यवस्थापकीय संचालक बासू कुमार यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, बुधवारी सुमारे ३९० यात्रेकरू (ज्यात ९३ नेपाळी नागरिकांचा समावेश होता) रसुवागढी सीमेवरून तिबेटमध्ये प्रवेश करणार होते. मात्र, सकाळी सुमारे ८:३० ते ९ वाजण्याच्या सुमारास भोटेकोशी नदीच्या पात्रात अचानक पाणी वाढले आणि प्रचंड वेगाने लोंढे आले.

या अचानक आलेल्या पुरामुळे सीमेवर अडकलेल्या शेकडो यात्रेकरूंपैकी बहुतांश लोकांशी दुपारी तीन वाजेपर्यंत कोणताही संपर्क होऊ शकलेला नाही. 'ट्रेकिंग एजन्सीज असोसिएशन ऑफ नेपाळ'चे अध्यक्ष सागर पांडे यांनी सांगितले की, बेपत्ता यात्रेकरूंचा शोध घेण्यासाठी आणि त्यांच्याशी संपर्क प्रस्थापित करण्यासाठी विविध यंत्रणा आणि स्थानिक प्रशासनाच्या मदतीने युद्धपातळीवर प्रयत्न सुरू आहेत. पर्यटन मंडळाने स्पष्ट केले आहे की, ही यात्रेकरूंची यादी प्राथमिक असून स्थानिक अधिकारी आणि सुरक्षा दलांच्या समन्वयाने पडताळणीचे काम वेगाने सुरू आहे.

या प्रलयंकारी पुरामुळे नेपाळच्या ऊर्जेच्या पायाभूत सुविधांना मोठा फटका बसला आहे. 'इंडिपेंडंट पॉवर प्रोड्युसर्स असोसिएशन नेपाळ'च्या माहितीनुसार, ३५४ मेगावॅट क्षमतेचे ८ कार्यरत जलविद्युत प्रकल्प आणि ५ निर्माणाधीन प्रकल्प पुरामुळे प्रभावित झाले आहेत. यामध्ये १११ मेगावॅटचा रसुवागढी जलविद्युत प्रकल्प, ७८ मेगावॅटचा संजेन खोला प्रकल्प आणि ६० मेगावॅटचा अप्पर त्रिशुळी ३A प्रकल्पाचा समावेश आहे.

नेपाळच्या जलशास्त्र आणि हवामानशास्त्र विभागाने स्पष्ट केले आहे की, रसुवा जिल्ह्यात पाऊस पडत नसतानाही हा पूर आला, ज्यामुळे तिबेटच्या बाजूला हिमनदीचे तलाव फुटल्याची (GLOF) किंवा मोठा भूस्खलन होऊन नदीचा प्रवाह अडकून अचानक फुटल्याची दाट शक्यता आहे.

भारतीय परराष्ट्र मंत्रालय आणि नेपाळमधील भारतीय दूतावास सातत्याने नेपाळ सरकार आणि तेथील आपत्ती व्यवस्थापन पथकांच्या संपर्कात असून, बेपत्ता भारतीयांचा लवकरात लवकर शोध घेण्यासाठी प्रयत्न करत आहेत.

• Labels: Nepal Floods 2026, Kailash Mansarovar Pilgrims, Rasuwa District, Bhote Koshi River, Flash Flood Nepal, Indian Tourists Missing, Balen Shah, Emergency Rescue

• Search Description: Over 100 Indian Kailash Mansarovar pilgrims reported missing after a deadly flash flood hit Nepal's Rasuwa district near the Tibet border. Nepal issues high alert in 5 districts.

• Hashtags: #NepalFloods #KailashYatra #RasuwaFlood #BhoteKoshi #IndianPilgrims #NepalEmergency #BreakingNews #RescueOperation