पुस्तक परिचय (Book Review) : मराठी साहित्यातील बंडखोर आणि वास्तववादी पुस्तक: 'जेव्हा मी जात चोरली होती'

 

नाशिक, २८ जुलै २०२६ - मराठी साहित्याच्या इतिहासात काही पुस्तके अशी असतात, जी केवळ मनोरंजन करत नाहीत, तर ती समाजाच्या प्रस्थापित व्यवस्थेला हादरा देतात आणि वाचकाच्या जाणिवा पूर्णपणे बदलून टाकतात. यातीलच एक अत्यंत क्रांतिकारक आणि मैलाचा दगड ठरलेला कथासंग्रह म्हणजे महान साहित्यिक बाबूराव बागूल लिखित 'जेव्हा मी जात चोरली होती'. १९६३ मध्ये प्रकाशित झालेल्या या पुस्तकाने मराठी साहित्य विश्वात एका नव्या बंडखोर आणि वास्तववादी युगाची म्हणजेच 'दलित साहित्याची' भक्कम मुहूर्तमेढ रोवली.

या कथासंग्रहातील प्रत्येक कथा ही त्या काळातील शोषित, वंचित आणि उपेक्षित घटकांच्या जगण्याचे, त्यांच्या वेदनेचे आणि त्यांच्यातील विद्रोहाचे विदारक सत्य मांडते. 'जेव्हा मी जात चोरली होती' या मुख्य कथेत लेखकाने दाखवले आहे की, एका सुशिक्षित आणि कर्तबगार तरुणाला केवळ उच्च वर्गाच्या वस्तीत राहण्यासाठी किंवा काम मिळवण्यासाठी स्वतःची खरी ओळख (जात) कशी लपवावी लागते. आणि जेव्हा हे सत्य उघडकीस येते, तेव्हा त्याच्या कर्तृत्वाकडे दुर्लक्ष करून त्याला समाजाकडून कशी अमानुष वागणूक दिली जाते. ही कथा वाचताना वाचकाचे मन सुन्न होऊन जाते.

बाबूराव बागूल यांच्या लेखणीची ताकद ही त्यांच्या आक्रमक, जिवंत आणि वास्तववादी भाषेत आहे. त्यांनी त्यांच्या कथांमध्ये कोणत्याही पात्राचे उदात्तीकरण केले नाही किंवा दया याचना केली नाही; तर माणसाने माणूस म्हणून जगण्याच्या हक्कासाठी पुकारलेला एल्गार या कथांमध्ये दिसून येतो. हे पुस्तक केवळ भूतकाळातील अन्यायाची कहाणी सांगत नाही, तर ते आजच्या युगातही मानवी मूल्यांची, समतेची आणि बंधुभावाची गरज किती आहे, याचे भान करून देते. मराठी साहित्याचा हा अनमोल ठेवा प्रत्येक सुशिक्षित तरुणाने आवर्जून वाचलाच पाहिजे.

• 
  

  • Labels: Book Review, Baburao Bagul, Dalit Literature, Marathi Books, Social Equality

  • Search Description: Read the deep and insightful Marathi review of Baburao Bagul's landmark book 'Jevha Mi Jat Chorli Hoti'. Learn about its social impact and literary significance.

  • Hashtags: #BookReview #MarathiBooks #BaburaoBagul #MarathiLiterature #SocialJustice