कोल्हापुरात १४४५.९७ कोटींच्या श्री अंबाबाई मंदिर विकास आराखड्याचा अमित शहा यांच्या हस्ते शुभारंभ

कोल्हापूर, दि. २० जून २०२६ : भारतातील प्रमुख आणि जागृत शक्तीपीठांपैकी एक असलेल्या करवीर निवासिनी श्री अंबाबाई (महालक्ष्मी) मंदिर परिसराच्या सर्वांगीण विकासासाठी आणि भाविकांना जागतिक दर्जाच्या पायाभूत सोयी-सुविधा उपलब्ध करून देण्यासाठी राज्य शासनाने मंजूर केलेल्या महत्त्वाकांक्षी विकास आराखड्याची अधिकृत मुहूर्तमेढ आज रोवण्यात आली. केंद्रीय गृह व सहकार मंत्री अमित शहा यांच्या हस्ते आणि मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या प्रमुख उपस्थितीत एकूण १४४५.९७ कोटी रुपयांच्या या ऐतिहासिक मंदिर जतन, संवर्धन आणि परिसर विकास कामांच्या कोनशिलेचे अनावरण कोल्हापूर येथे करण्यात आले. या सोहळ्याला उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे, कोल्हापूरचे पालकमंत्री प्रकाश आबिटकर, उच्च व तंत्रशिक्षण मंत्री चंद्रकांत पाटील, वैद्यकीय शिक्षण मंत्री हसन मुश्रीफ, सांस्कृतिक कार्य मंत्री आशिष शेलार आणि वस्त्रोद्योग मंत्री संजय सावकारे यांच्यासह प्रमुख लोकप्रतिनिधी आणि वरिष्ठ प्रशासकीय अधिकारी उपस्थित होते.

हजार वर्षांहून अधिक प्राचीन इतिहास लाभलेल्या आणि हेमाडपंथी स्थापत्यशैलीचा अद्वितीय नमुना असलेल्या या मंदिराचे पुरातन वैभव जतन करणे हा या महाप्रकल्पाचा मुख्य उद्देश आहे. गृहमंत्री अमित शहा यांनी सपत्नीक श्री अंबाबाईचे विधिवत पूजन केल्यानंतर मंदिर परिसरातील रामाचा पार येथे उत्सवमूर्तीची पूजा केली. त्यानंतर मुख्य मंदिर संवर्धन, नूतन प्रदक्षिणा मार्ग आणि परिवार देवता मंदिर सुशोभीकरणाच्या कामांचा शुभारंभ करण्यात आला. या प्रसंगी मंदिर परिसरात लावण्यात आलेल्या विकास आराखड्याच्या विशेष प्रदर्शनाची सविस्तर माहिती जिल्हाधिकारी विजय राठोड यांनी मान्यवरांना दिली. ६ मे २०२५ रोजी राज्य मंत्रिमंडळाने या निधीला मंजुरी दिली असून, नियोजन विभागाच्या २८ ऑगस्ट २०२५ च्या शासन निर्णयानुसार पहिल्या टप्प्यातील १४३.९० कोटी रुपयांच्या कामांना पुरातत्त्व विभागाच्या मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार प्रत्यक्ष सुरुवात झाली आहे. यामध्ये मूळ मंदिराच्या अंतर्गत दुरुस्तीसाठी ३२.९६ कोटी तर आधुनिक विद्युतीकरण व सीसीटीव्ही यंत्रणेसाठी २३.०५ कोटी रुपयांची कामे प्रगतीपथावर आहेत.

या बृहद आराखड्यांतर्गत मंदिराभोवतालच्या ४१ लहान-मोठ्या मंदिरांचे संवर्धन आणि नगर प्रदक्षिणा मार्गाचे नूतनीकरण केले जाणार आहे. प्रकल्पासाठी एकूण २८,०५८ चौरस मीटर जमिनीचे मूल्यांकन करण्यात आले असून नगर विकास विभागाच्या अपर मुख्य सचिवांच्या अध्यक्षतेखालील समितीमार्फत १९,४८९ चौरस मीटर खाजगी क्षेत्राच्या भूसंपादनाची प्रक्रिया अत्यंत वेगाने सुरू आहे. एकूण तीन टप्प्यांत राबविल्या जाणाऱ्या या आराखड्यात भव्य दर्शन मंडप, अन्नछत्र, देवस्थान समिती कार्यालय, अत्याधुनिक शौचालय ब्लॉक्स, अँफिथिएटर, वेदपाठशाळा, माहिती केंद्र, प्रथमोपचार केंद्र आणि एकात्मिक पोलीस स्टेशनसह मोठ्या वाहनतळाची उभारणी केली जाईल. या विकास प्रकल्पामुळे कोल्हापूरच्या आध्यात्मिक आणि सांस्कृतिक ओळखीला अधिक बळकटी मिळून स्थानिक धार्मिक पर्यटनाला व अर्थव्यवस्थेला मोठी गती लाभणार आहे. या सोहळ्याला मदत व पुनर्वसन मंत्री मकरंद पाटील, नगर विकास राज्यमंत्री माधुरी मिसाळ, राज्य नियोजन मंडळाचे कार्यकारी अध्यक्ष राजेश क्षीरसागर, महापौर रुपाराणी निकम आणि खासदार धनंजय महाडिक उपस्थित होते.

• Labels: Ambabai Temple Development, Amit Shah Kolhapur Visit, Mahalaxmi Temple Infrastructure, Devendra Fadnavis Pune, Maharashtra Tourism 2026

• Search Description: Union Home Minister Amit Shah inaugurates the Rs 1445.97 crore Sri Ambabai Mahalaxmi Temple development and heritage conservation plan in Kolhapur.

• Hashtags: #KolhapurNews #AmbabaiTemple #AmitShah #HeritageConservation #InfrastructureDevelopment #AstraNewsNetwork