बँकिंग क्षेत्रात खळबळ! देशातील सर्वात मोठ्या खाजगी बँकेवर 'एमएसआरडीसी'ला बेकायदेशीररीत्या अतिरिक्त व्याज दिल्याचा आरोप!

बनावट बिले, एकाच फोटोचा नऊ कोटींसाठी वापर; एचडीएफसी बँकेच्या अंतर्गत चौकशी अहवालातून धक्कादायक बाबी उघड!

मुंबई : देशातील सर्वात मोठी खाजगी क्षेत्रातील बँक असलेल्या एचडीएफसी बँकेने (HDFC Bank) रिझर्व्ह बँकेचे (RBI) कडक नियम धाब्यावर बसवून, महाराष्ट्र राज्य रस्ते विकास महामंडळाच्या (MSRDC) ठेवींवर बेकायदेशीररीत्या अतिरिक्त व्याज दिल्याची धक्कादायक माहिती समोर आली आहे. आर्थिक वर्ष २०२४ आणि २०२५ दरम्यान रस्ते सुरक्षा जनजागृती मोहिमेच्या नावाखाली सुमारे ४५ कोटी रुपयांचा हा संशयास्पद निधी दोन वेंडर्सच्या माध्यमातून वर्ग करण्यात आल्याचा आरोप आहे. विशेष म्हणजे बँकेच्या अंतर्गत तपास अहवालात (Internal Investigation Report) ही बाब लपवण्यासाठी 'कॅमफ्लाज' (Camouflage) म्हणजेच बनावट मार्ग अवलंबल्याचे म्हटले आहे. या गंभीर प्रकरणामुळे देशातील संपूर्ण बँकिंग आणि कॉर्पोरेट क्षेत्रात मोठी खळबळ उडाली आहे.

काय आहे नेमके प्रकरण आणि व्याजाचा घोळ?

रिझर्व्ह बँकेच्या मास्टर डायरेक्शननुसार, कोणत्याही बँकेला किंवा वित्तीय संस्थेला एखाद्या विशिष्ट ठेवीदाराला ठरवून दिलेल्या दरापेक्षा वेगळा किंवा अधिकचा व्याजदर (Differential Interest Rate) देण्याची परवानगी नाही. एमएसआरडीसीने एचडीएफसी बँकेकडे मोठी रक्कम जमा केली होती, ज्यावर महामंडळाकडून ६.०१% व्याजाची मागणी केली जात होती, तर बँकेची अधिकृत क्षमता केवळ ३% व्याज देण्याची होती. हा नियमांचा अडसर दूर करण्यासाठी बँकेच्या वरिष्ठ व्यवस्थापनाने मार्केटिंग आणि कॉर्पोरेट सोशल रिस्पॉन्सिबिलिटी (CSR) निधीचा गैरवापर करून हा फरक भरून काढल्याचा आरोप आहे.

अंतर्गत चौकशीतील धक्कादायक खुलासे आणि बनावट बिले

'द इंडियन एक्सप्रेस'च्या शोधपत्रकारितेच्या अहवालानुसार, या ४५ कोटी रुपयांच्या व्यवहारात प्रचंड अनियमितता आढळून आली आहे. सुमारे ९ कोटी रुपयांच्या बिलांमध्ये (Invoices) एकाच फोटोचा वारंवार वापर करण्यात आला आहे. रस्ते सुरक्षा मोहिमेचा कोणताही ठोस पुरावा तपास पथकाला मिळालेला नाही. अत्यंत गंभीर बाब म्हणजे, या संपूर्ण प्रक्रियेतून बँकेच्या अधिकृत सीएसआर (CSR) टीमला पूर्णपणे दूर ठेवण्यात आले होते, जेणेकरून हा निधी विनासायास वळवता येईल.

सर्वोच्च अधिकाऱ्यांचे नाव आणि चेअरमनचा राजीनामा

या संशयास्पद व्यवहाराला मंजुरी देण्यासाठी झालेल्या बैठकीत बँकेचे व्यवस्थापकीय संचालक (MD) आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी (CEO) शशिधर जगदीशन, मुख्य वित्तीय अधिकारी (CFO) श्रीनिवासन वैद्यनाथन आणि मुख्य विपणन अधिकारी (CMO) रवी संथानम हे स्वतः उपस्थित होते, असा उल्लेख अंतर्गत अहवालात आहे. धक्कादायक बाब म्हणजे, एचडीएफसी बँकेचे तात्कालीन चेअरमन अतानु चक्रवर्ती यांनी याच नैतिक मूल्ये आणि कॉर्पोरेट गव्हर्नन्सच्या मुद्द्यावरून १८ मार्च रोजी आपल्या पदाचा राजीनामा दिला होता, ज्याच्या अवघ्या ६ दिवस आधी म्हणजेच १२ मार्च रोजी या व्यवहाराला अंतिम मंजुरी देण्यात आली होती. आरबीआयने आता या संचालक मंडळाच्या बैठकींचे मिनिट्स आणि व्हिडिओ रेकॉर्डिंग मागवले आहे.

एचडीएफसी बँकेचे स्पष्टीकरण आणि बाजारातील पडसाद

हा घोटाळा समोर आल्यानंतर आज दुपारच्या सत्रात एचडीएफसी बँकेच्या शेअर्समध्ये मोठी घसरण पाहायला मिळाली. परिस्थिती नियंत्रणात आणण्यासाठी बँकेने तातडीने अधिकृत पत्रक प्रसिद्ध करून सर्व आरोप फेटाळले आहेत. "आमचे अंतर्गत नियंत्रण, ऑडिट आणि कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स अत्यंत मजबूत असून, बँकेकडून कोणत्याही नियमांचे उल्लंघन किंवा गैरप्रकार झालेला नाही," असे स्पष्टीकरण बँकेने दिले आहे. मात्र, रिझर्व्ह बँकेने या प्रकरणाची क्लोज मॉनिटरिंग सुरू केल्याने बँकेच्या साख्येला मोठा धक्का बसला आहे.

Labels: HDFC Bank Controversy, Banking Regulations India, MSRDC Interest Dispute, Corporate Governance Failure, RBI Master Directions, Atanu Chakraborty Resignation, Sashidhar Jagdishan, Financial Audit Scam.

Search Description: HDFC Bank faces major allegations of corporate governance failure for bypassing RBI rules to pay Rs 45 crore differential interest to MSRDC via fake road safety campaigns. Former chairman Atanu Chakraborty's resignation linked to the issue.

Hashtags: #HDFCBankScam #RBI #BankingRegulations #CorporateGovernance #MSRDC #AtanuChakraborty #FinancialScandal #BankingNewsIndia #SashidharJagdishan