विनोदी लेख (Humorous Article) : आमचा सोमवार, 'घटस्थापनेची माती आणणे' आणि उपवासाच्या साबुदाणा खिचडीचे अथांग शास्त्र!

• पुणे, १२ ऑक्टोबर २०२६ - जगातील सर्व कृषितज्ज्ञांनी आणि धर्मशास्त्रज्ञांनी शेतीचा आणि नवरात्रीच्या विधींचा अभ्यास केला असेल; परंतु मराठी मध्यमवर्गीय संसारात घटस्थापनेच्या सोमवारी सकाळी 'वेदीसाठी स्वच्छ काळी माती आणणे' या एकाच मोहिमेत नवऱ्याने जे काही पराक्रम गाजवले आहेत, त्यावर प्रत्यक्ष संयुक्त राष्ट्रांच्या कृषी विभागाने मान डोलवली असती!

  सोमवारी सकाळी सात वाजताच स्वयंपाकघरातून श्रीमंत धर्मपत्नीचा खणखणीत आदेश सुटला—"अहो, ऑफिसात निघण्यापूर्वी पटकन ती प्लास्टिकची पिशवी घ्या आणि सोसायटीच्या बागेतून छान स्वच्छ, गांडूळ नसलेली काळी माती घेऊन या; घटाखाली धान्य पेरायचे आहे!" हा आदेश म्हणजे साक्षात चंद्रावरून मातीचे नमुने आणायला सांगितल्यासारखा गंभीर असतो!

  मी हातात पिशवी आणि एक जुना गंजलेला खुरपा घेऊन खाली पार्किंगमध्ये गेलो. सोसायटीच्या बागेतील त्या लहानशा कोपऱ्यात आधीच तीन मध्यमवर्गीय गृहस्थ वाकून मातीचे परीक्षण करत उभे होते! शेजारी उभे असलेले जोशीकाका माती हातात घेऊन चोळत म्हणाले, "काय, ही माती जरा जास्तच चिकण वाटतेय, यात जव नीट रुजतील का?" मी तत्त्वज्ञानी कृषितज्ज्ञाच्या थाटात उत्तर दिले, "अहो जोशीबुवा, श्रद्धा खरी असेल तर डांबराच्या रस्त्यावरही धान्याचे अंकुर फुटतात, ही तर साक्षात सोसायटीची माती आहे!"

  घरात माती आणून दिल्यावर सुरू झाले घटाचे काम. घटात पाणी भरून, विड्याची पाने लावून त्यावर नारळ असा काही समतोलात ठेवला गेला, जणू काही इस्रोचा उपग्रह अचूक कक्षेत सोडला आहे! नंदादीप पेटवला आणि मग सुरू झाले मराठी मध्यमवर्गीय संसारातील सर्वात मोठे गूढ शास्त्र—'उपवासाची साबुदाणा खिचडी'!

  भारतातील माणसाने 'उपवास' या शब्दाचा जो काही अर्थ लावला आहे, तो जगात कुठेही पाहायला मिळणार नाही! उपवास म्हणजे पोटाला विश्रांती नव्हे, तर साबुदाणा, भरपूर शेंगदाण्याचा कूट, हिरवी मिरची, बटाट्याचे काप आणि वर साजूक तुपाची धार असा एका वेळी तीन माणसांना पुरेल इतका हलका आहार उदरस्थ करणे! मी वाटीभर खिचडी संपवून जेव्हा ताक प्यायलो, तेव्हा मला समजले की हा उपवास पोटासाठी नसून साक्षात आत्म्याच्या आनंदासाठी आहे!

  दुपारी ऑफिसात बसल्यावर पोटात साबुदाण्याचे जे काही गोळे फिरू लागले आणि डोळ्यांवर वामकुक्षीची जी काही झापड आली, त्यावरून सिद्ध झाले की माणसाने उपवास न करता उपाशी राहिलेले परवडले!

  एकंदरीत काय, तर घटाच्या मातीत आणि खिचडीच्या शेंगदाण्यातच नवरात्रीचा खरा जिवंत आनंद दडलेला असतो. नंदादीपाची वात सांभाळा, देवीला हात जोडा आणि आजचा सोमवार अगदी मनसोक्त हसत पार पाडा!

• • Labels: Marathi Humor, Pu La Deshpande Style, Navratri Ghatasthapana Satire, Sabudana Khichdi Humor, Monday Routine, Middle Class Life

  • Search Description: A hilarious Marathi article in the classic Pu La Deshpande style about collecting garden soil for Ghatasthapana, lighting the continuous Diya, and the rich culinary rituals of Sabudana Khichdi fasting.

  • Hashtags: #MarathiHumor #PuLaDeshpandeStyle #NavratriHumor #GhatasthapanaSatire #SabudanaKhichdi #MiddleClassLife #MondayVibes #MarathiArticles