‘७० कोटी महिलांची स्वप्ने हीच भारताची ताकद’; पुण्यात राहुल गांधींचा विद्यार्थिनींशी संवाद

पुणे : लोकसभेतील विरोधी पक्षनेते राहुल गांधी यांनी शनिवारी पुण्यात आयोजित ‘छात्रों की गूंज’ कार्यक्रमात विद्यार्थिनींशी संवाद साधत महिलांचे स्वातंत्र्य, पितृसत्ताक व्यवस्था, कुटुंबातील समान हक्क आणि महिलांची स्वतंत्र ओळख या विषयांवर भूमिका मांडली. कार्यक्रमाला मोठ्या संख्येने विद्यार्थिनी उपस्थित होत्या. राहुल गांधी मंचावर आल्यानंतर विद्यार्थिनींनी घोषणाही दिल्या. मात्र, आपण आज राजकारणावर बोलण्यासाठी आलेलो नसून विद्यार्थिनींना आपले विचार मांडण्याची संधी देण्यासाठी आलो असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. ‘तुम्ही काय विचार करता आणि काय करू इच्छिता, हे सांगा’, असे आवाहन त्यांनी उपस्थित विद्यार्थिनींना केले.

संवादादरम्यान राहुल गांधी यांनी ‘पुरुष महिलांवर नियंत्रण का ठेवू इच्छितो?’ असा प्रश्न उपस्थित केला. पितृसत्ताक व्यवस्थेमुळे महिलांवर नियंत्रण ठेवण्याची मानसिकता निर्माण होते का, यावर त्यांनी विद्यार्थिनींची मते जाणून घेतली. एका विद्यार्थिनीने आपण स्वतःकडे सर्वप्रथम एक माणूस म्हणून पाहत असल्याचे सांगितले. केवळ ‘तू एक महिला आहेस’ या ओळखीच्या चौकटीत पाहिले जाते तेव्हा आपल्याला राग येतो, असे तिने सांगितले. या संवादातून महिलांच्या स्वतंत्र व्यक्तिमत्त्वाचा आणि स्वतःची ओळख निर्माण करण्याच्या अधिकाराचा मुद्दा पुढे आला.

कुटुंबातील संपत्ती, हक्क आणि हिस्सेदारीच्या प्रश्नावरही राहुल गांधी यांनी विद्यार्थिनीशी चर्चा केली. एखादा पुरुष कुटुंबातील हिस्सा मागतो तेव्हा त्याला ‘अधिकार’ म्हटले जाते; मात्र महिला त्याच हक्काची मागणी करते तेव्हा तिच्या मागणीला ‘हिस्सेदारी’ म्हणून पाहिले जाते, असा मुद्दा त्यांनी उपस्थित केला. यावर एका महिलेने सांगितले की, अनेक कुटुंबांमध्ये महिलांकडून सकाळी नऊ ते संध्याकाळी पाचपर्यंत नोकरी करण्याची आणि त्यानंतर घरातील स्वयंपाक, घरकाम तसेच मुलांची जबाबदारी सांभाळण्याची अपेक्षा केली जाते. त्यामुळे महिलांच्या कामाचे आणि जबाबदाऱ्यांचे समान मूल्यमापन करण्याची गरज असल्याचा मुद्दा या संवादातून पुढे आला.

‘महिलेची ओळख केवळ नात्यांपुरती मर्यादित नसावी’

राहुल गांधी यांनी महिलांकडे केवळ आई, पत्नी किंवा मुलगी या नात्यांच्या चौकटीतून पाहण्याच्या सामाजिक दृष्टिकोनावरही भाष्य केले. ही नाती महत्त्वाची असली तरी महिलेची संपूर्ण ओळख केवळ या नात्यांपुरती मर्यादित राहू नये, असे त्यांनी सांगितले. प्रत्येक महिलेला स्वतःची स्वप्ने, विचार, आकांक्षा आणि निर्णय घेण्याचा अधिकार असतो, या भूमिकेवर त्यांनी भर दिला.

‘७० कोटी महिलांची स्वप्ने हीच भारताची ताकद’

भारताच्या सामर्थ्याबाबत बोलताना अनेकदा सैन्य किंवा इतर शक्तींचा उल्लेख केला जातो. मात्र, देशातील ७० कोटी महिलांची स्वप्ने आणि त्यांचे विचार हीच भारताची मोठी ताकद आहे, असे राहुल गांधी यांनी सांगितले. महिलांना स्वतंत्रपणे विचार करण्याची, शिक्षण घेण्याची, करिअर करण्याची आणि आर्थिकदृष्ट्या सक्षम होण्याची संधी मिळाल्यास त्याचा देशाच्या विकासावर परिणाम होऊ शकतो, असा संदेश त्यांच्या संबोधनातून देण्यात आला.

राहुल गांधी यांनी यावेळी मनुस्मृतीचाही संदर्भ दिला. त्यामध्ये मुलीने बालपणी वडिलांवर, तारुण्यात पतीवर आणि वृद्धापकाळात मुलांवर अवलंबून राहावे, अशी मांडणी असल्याचा उल्लेख त्यांनी केला आणि अशा विचारसरणीवर टीका केली. महिलांना स्वतंत्र व्यक्ती म्हणून समान अधिकार मिळायला हवेत, अशी भूमिका त्यांनी या संदर्भातून मांडली.

कार्यक्रमात राहुल गांधी यांनी विद्यार्थिनींना थेट संवादाची संधी दिली. त्यामुळे केवळ भाषण न करता प्रश्नोत्तर आणि चर्चेच्या माध्यमातून महिलांच्या दैनंदिन अनुभवांशी संबंधित मुद्दे समोर आले. महिलांची स्वतंत्र ओळख, कुटुंबातील समान हक्क, काम आणि घरातील जबाबदाऱ्यांचे विभाजन, पितृसत्ताक मानसिकता आणि महिलांच्या स्वप्नांना मिळणारी सामाजिक मान्यता हे विषय या संवादाचे केंद्रस्थानी राहिले.

उपलब्ध माहितीनुसार, पुण्यातील या कार्यक्रमाला पोलिसांकडून ३० अटींसह परवानगी देण्यात आली होती. कार्यक्रमाच्या माध्यमातून राहुल गांधी यांनी महिलांच्या प्रश्नांवर संवाद साधण्याचा आणि विद्यार्थिनींच्या विचारांना व्यासपीठ देण्याचा प्रयत्न केला. ‘आज राजकारणावर बोलणार नाही’ असे सुरुवातीलाच सांगत त्यांनी विद्यार्थिनींच्या अनुभवांना आणि विचारांना चर्चेच्या केंद्रस्थानी ठेवले.

Labels

Pune News, Rahul Gandhi, Students Politics, Women Empowerment, Maharashtra Politics, Congress News

Search Description

Congress leader Rahul Gandhi interacted with female students at the ‘Chhatron Ki Goonj’ programme in Pune and discussed women’s identity, patriarchy, equal rights and the aspirations of 70 crore Indian women.

Hashtags

#RahulGandhi #PuneNews #ChhatronKiGoonj #WomenEmpowerment #MaharashtraPolitics #Congress #WomenRights #StudentPolitics #IndianPolitics #BreakingNews