आरोग्य लेख (Health Tips) : पावसाळ्यात पायांच्या बोटांमध्ये होणाऱ्या 'चिखल्या' व बुरशीजन्य संसर्ग (Athlete's Foot): कारणे आणि आयुर्वेदिक ५ सोपे उपाय!

 

नागपूर, १९ ऑगस्ट २०२६ - पावसाळ्याच्या दिवसांत रस्त्यांवर साचलेले चिखलाचे पाणी, सतत ओले राहणारे बूट-सॉक्स आणि हवेतील अति-आद्रता (Humidity) यांमुळे पायांच्या बोटांच्या फटींमध्ये बुरशीची (Fungus - प्रामुख्याने Tinea Pedis) वाढ वेगाने होते. ग्रामीण आणि शहरी भागात या समस्येला सामान्य भाषेत 'पायांना चिखल्या होणे' (Athlete's Foot / Fungal Toe Infection) म्हटले जाते.

पायांची बोटे जास्त वेळ ओली राहिल्याने तेथील त्वचा मऊ पडून पांढरट होते, तिच्यावर भेगा पडतात आणि तीव्र खाज सुटून वेदना होतात. वेळेवर काळजी न घेतल्यास त्यात जिवाणूंचा दुय्यम संसर्ग (Secondary Bacterial Infection) होऊन पू होण्याची भीती असते.

चिखल्या आणि फंगल इन्फेक्शनची मुख्य लक्षणे: १. पायाच्या करंगळी आणि इतर बोटांच्या फटीतील त्वचा पांढरी पडणे आणि सोलवटणे. २. बोटांच्या फटीत असह्य खाज सुटणे आणि खाजवल्यानंतर तीव्र जळजळ होणे. ३. त्वचेवर बारीक भेगा पडून त्यातून पातळ पाणी किंवा रक्त येणे. ४. पायाला दुर्गंधी येणे आणि चालताना तीव्र ठसठस जाणवणे.

चिखल्यांपासून मुक्ती मिळवण्यासाठी ५ आयुर्वेदिक व सोपे घरगुती नियम: १. पाय नेहमी पूर्णपणे कोरडे ठेवा: पावसात भिजून आल्यानंतर किंवा आंघोळीनंतर पायाची बोटे स्वच्छ आणि कोरड्या सुती टॉवेलने पुसून पूर्णपणे कोरडी करावीत. बोटांच्या फटीत ओलावा अजिबात राहू देऊ नका. २. कडुनिंब आणि हळदीची पेस्ट: कडुनिंबाची पाने वाटून त्यात अर्धा चमचा हळद आणि खोबरेल तेल मिसळा. ही पेस्ट रात्री झोपताना बोटांच्या फटीत लावावी. कडुनिंब आणि हळदीतील अँटीफंगल घटक बुरशीचा मुळापासून नायनाट करतात. ३. कोमट पाण्यात मीठ आणि तुरटी: एका टबमध्ये कोमट पाणी घेऊन त्यात १ चमचा खडे मीठ आणि चिमूटभर तुरटी पावडर टाका. यात १० मिनिटे पाय बुडवून बसावे. यामुळे जंतुसंसर्ग वेगाने कमी होतो. ४. ओले मोजे आणि प्लास्टिकचे शूज टाळा: पावसाळ्यात चामड्याचे किंवा प्लास्टिकचे घट्ट बूट वापरणे टाळावे. हवेशीर सँडल्स वापरावेत. ओले झालेले मोजे पुन्हा वापरू नका. ५. अँटीफंगल डस्टिंग पावडर: दिवसा बाहेर पडताना पायांच्या बोटांच्या फटीत अँटीफंगल पावडर लावावी, जेणेकरून घामामुळे ओलावा निर्माण होणार नाही.

• 
  

  • Labels: Health Tips, Athletes Foot Monsoon, Fungal Infection Feet, Marathi Health, Foot Care, Ayurveda

  • Search Description: Comprehensive Marathi health guide on treating Athlete's foot, fungal toe infections (Chikhlya), and foot care during the monsoon season.

  • Hashtags: #HealthTips #FootCare #AthletesFoot #MonsoonHealth #MarathiHealth #AyurvedicRemedies