'फार्म टू प्लेट' सुरक्षा धोरण; दुग्धजन्य पदार्थांच्या भेसळीवर तुकाराम मुंडेंचा 'सर्जिकल स्ट्राईक'!

मुंबई: अन्न आणि औषध प्रशासन (FDA) विभागाने 'सेफ फूड, सेफ महाराष्ट्र' मोहिमेचा भाग म्हणून आता दुग्धजन्य पदार्थांच्या सुरक्षेसाठी एक अत्यंत महत्त्वपूर्ण पाऊल उचलले आहे. काही दिवसांपूर्वी हॉटेल आणि रेस्टॉरंटसाठी कडक नियमावली लागू केल्यानंतर, आता FDA आयुक्त तुकाराम मुंडे यांनी दुधातील भेसळ आणि कृत्रिम दुधाच्या निर्मितीला चाप लावण्यासाठी 'कॉम्प्रेहेन्सिव्ह कमप्लायन्स ऑर्डर' (Comprehensive Compliance Order) जारी केली आहे. उत्पादकापासून ते थेट ग्राहकाच्या ताटापर्यंत (Farm to Plate) ही संपूर्ण साखळी मानकांच्या कक्षेत आणण्याचे उद्दिष्ट या आदेशामागे आहे.

'फार्म टू प्लेट' इकोसिस्टमवर लक्ष: 

पत्रकार परिषदेत बोलताना तुकाराम मुंडे यांनी स्पष्ट केले की, दुग्धप्रक्रिया उद्योगातील सर्व घटक - म्हणजेच दूध संकलन केंद्रे (Collection Centers), बल्क मिल्क कुलर्स, कोल्ड चेन मेंटेनर्स, प्रोसेसर, पॅकर्स, ट्रान्सपोर्टर आणि विक्रेते - यांना आता कडक नियमावलीचे पालन करावे लागणार आहे. "आम्ही हे आदेश बंदी घालण्यासाठी नाही, तर मानकांचे पालन (Compliance) सुनिश्चित करण्यासाठी लागू केले आहेत," असे मुंडे यांनी नमूद केले. यापूर्वी दूध उत्पादक आणि वितरकांच्या बैठकीत त्यांना मानके आणि नियमांचे प्रशिक्षण देण्यात आले होते, परंतु आता त्याचे काटेकोर पालन करणे बंधनकारक असणार आहे.

काय आहेत प्रमुख नियम आणि मानके? 

FDA आयुक्तांनी जारी केलेल्या या आदेशानुसार, खालील आठ प्रमुख नियमावलींचे पालन करणे प्रत्येक दुग्ध व्यावसायिकाला अनिवार्य आहे:

• नोंदणी आणि परवाना (Registration/Licensing): अन्न सुरक्षा व मानके नियम, २०११ नुसार परवाना असणे.

• अन्न उत्पादन मानके: दुध आणि दुग्धजन्य पदार्थांसाठी विहित केलेली गुणवत्ता मानके.

• दूषित घटक व अवशेष (Contaminants): दुधात जंतूनाशके किंवा इतर घातक अवशेष नसावेत, याची खबरदारी.

• विक्रीवरील प्रतिबंध: नियमबाह्य किंवा भेसळयुक्त उत्पादनांच्या विक्रीवर पूर्ण बंदी.

• लेबलिंग आणि प्रदर्शन: पॅकेजिंगवर स्पष्ट आणि अचूक माहिती देणे बंधनकारक.

• पॅकेजिंग विनियम (२०१८): मानकानुसार सुरक्षित पॅकेजिंगचा वापर.

• फोर्टिफिकेशन (Fortification): दुधाचे पोषणमूल्य वाढवण्यासाठी असलेल्या नियमांचे पालन (२०१८).

• जाहिरात आणि दावे: उत्पादनाबाबत दिशाभूल करणाऱ्या जाहिरातींवर बंदी.

तुकाराम मुंडे यांनी स्पष्ट केले की, केवळ मोठ्या इस्टॅब्लिशमेंटनेच नाही, तर संपूर्ण साखळीतील छोट्या-मोठ्या व्यावसायिकांना ही मानके लागू आहेत. या आदेशांमुळे दुधातील भेसळ रोखण्यास मोठी मदत होईल आणि ग्राहकांना सुरक्षित व सकस दूध उपलब्ध होईल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला. आता या आदेशांच्या अंमलबजावणीकडे आणि FDA च्या पुढील कारवाईकडे संपूर्ण महाराष्ट्राचे लक्ष लागले आहे.

• Labels: Tukaram Mundhe, FDA Maharashtra, Milk Adulteration, Food Safety Standards, Farm to Plate, Safe Food Safe Maharashtra

• Search Description: FDA Commissioner Tukaram Mundhe issued new compliance orders for milk and milk products to ensure quality from farm to consumer.

• Hashtags: #TukaramMundhe #FDA #Maharashtra #MilkSafety #FoodSafety #FarmToPlate #HealthAlert #BreakingNews #ConsumerAwareness