इराणचे सर्वोच्च नेते अली खामेनी यांच्या अंत्ययात्रेस भारताचे शिष्टमंडळ उपस्थित राहणार; उद्यापासून तेहरानमध्ये बहुदिवसीय अंत्यसंस्कार

तेहरान:  फेब्रुवारी महिन्यात झालेल्या हल्ल्यात मृत्युमुखी पडलेले इराणचे सर्वोच्च नेते आयातुल्ला अली खामेनी यांचा बहुप्रतीक्षित अंत्यविधी सोहळा अखेर शनिवार, ४ जुलैपासून तेहरानमध्ये सुरू होणार आहे. जवळपास चार महिन्यांच्या प्रतीक्षेनंतर आणि युद्धजन्य परिस्थितीमुळे दोनदा पुढे ढकलल्यानंतर हा नऊ दिवसांचा  अंत्यविधी
तेहरान, कोम आणि मशहद या इराणमधील शहरांसह इराकमधील नजफ आणि कर्बला येथेही होणार आहे. या ऐतिहासिक सोहळ्याला भारतासह जगभरातील सुमारे चाळीस देशांचे वरिष्ठ प्रतिनिधी उपस्थित राहणार असल्याची माहिती समोर आली आहे.

भारताच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने दिलेल्या माहितीनुसार, भारताचे उपपरराष्ट्र मंत्री श्री पवित्र आणि बिहारचे राज्यपाल सय्यद अता हसनैन हे या अंत्यविधी सोहळ्याला उपस्थित राहून भारताच्या वतीने शोकसंवेदना व्यक्त करणार आहेत. खामेनी यांचा फेब्रुवारी महिन्याच्या अखेरीस अमेरिका आणि इस्रायल यांच्या संयुक्त हवाई हल्ल्यात तेहरानमधील त्यांच्या निवासस्थानी मृत्यू झाला होता, जो अमेरिका-इस्रायल-इराण युद्धाच्या पहिल्याच दिवशी घडला होता. या हल्ल्यात खामेनी यांच्यासह त्यांची मुलगी, जावई, सून आणि नात यांचाही मृत्यू झाल्याचे वृत्त होते.

इराणच्या राष्ट्राध्यक्षांनी आणि संसद अध्यक्षांनी नागरिकांना मोठ्या संख्येने या अंत्यविधी सोहळ्यात सहभागी होण्याचे आवाहन केले असून, हा सोहळा राष्ट्रीय एकतेचे प्रतीक ठरेल असे स्पष्ट केले आहे. अंत्यविधीचा कार्यक्रम शनिवार आणि रविवारी तेहरानमधील इमाम खोमेनी ग्रँड मोसल्ला येथे पार्थिव दर्शनाने सुरू होणार असून, त्यानंतर सोमवारी शहरातील सुमारे दहा किलोमीटर लांबीच्या मार्गावर भव्य मिरवणूक काढली जाणार आहे. यानंतर ७ जुलैला कोम येथे, ८ जुलैला इराकमधील नजफ आणि कर्बला येथे धार्मिक विधी पार पडतील आणि अखेर ९ जुलैला मशहद येथील इमाम रझा दर्ग्यात त्यांच्यावर अंत्यसंस्कार केले जातील.

तेहरान प्रशासनाने या ऐतिहासिक सोहळ्यासाठी अभूतपूर्व सुरक्षा व्यवस्था उभारली असून, बसीज मिलिशिया आणि इस्लामिक रिव्होल्युशनरी गार्ड कॉर्प्स (आयआरजीसी) यांना संपूर्ण सोहळ्याची जबाबदारी देण्यात आली आहे. प्रमुख महामार्गांचे रूपांतर तात्पुरत्या वाहनतळांमध्ये करण्यात आले असून, तेहरानच्या प्रत्येक विभागाला एका प्रांताची जबाबदारी सोपवण्यात आली आहे. आयोजकांच्या अंदाजानुसार, या सोहळ्याला एक कोटीहून अधिक लोक उपस्थित राहण्याची शक्यता असून, हा आतापर्यंतचा सर्वात मोठा जनसमुदाय असलेला धार्मिक-राजकीय सोहळा ठरू शकतो.

खामेनी यांचे पुत्र मोज्तबा खामेनी यांची मार्च महिन्यात नवे सर्वोच्च नेते म्हणून नियुक्ती करण्यात आली होती, मात्र युद्धाच्या सुरुवातीपासून ते सार्वजनिकरित्या दिसलेले नाहीत, त्यामुळे ते या अंत्यविधी सोहळ्याला उपस्थित राहणार का, याबाबत तीव्र उत्सुकता आणि तर्कवितर्क सुरू आहेत. सुरक्षेच्या कारणास्तव ते अनुपस्थित राहिल्यास त्यांच्या प्रकृतीबाबत आणि नेतृत्व क्षमतेबाबत आणखी प्रश्न उपस्थित होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.

हा अंत्यविधी सोहळा अशा वेळी होत आहे, जेव्हा इराण आणि अमेरिका यांच्यात कतारमध्ये दीर्घकालीन शांतता कराराबाबत बोलणी सुरू आहेत. या वाटाघाटींत अमेरिकेचे विशेष दूत आणि इराणचे परराष्ट्र मंत्री महत्त्वाची भूमिका बजावत असून, गेल्या शनिवारी दोन्ही देशांदरम्यान झालेल्या चकमकींमुळे शस्त्रसंधीवर काहीसा ताण निर्माण झाला होता. अशा नाजूक वेळी होणारा हा अंत्यविधी सोहळा इराणच्या अंतर्गत स्थैर्यासाठी आणि आंतरराष्ट्रीय संबंधांसाठीही महत्त्वाचा टप्पा मानला जात आहे.

Labels: International, Iran, Geopolitics

Search Description: Iran's nine-day state funeral for slain Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei begins July 4 in Tehran, four months after he was killed in a US-Israeli strike. Ceremonies will move through Tehran, Qom, Najaf, Karbala and Mashhad, with burial set for July 9. India's deputy foreign minister and the Governor of Bihar will represent India among delegates from around 40 countries. Massive security involving the Basij militia and Revolutionary Guard has been mobilised amid uncertainty over whether new Supreme Leader Mojtaba Khamenei will attend.

Hashtags: #AliKhamenei #IranFuneral #Tehran #IndiaIranRelations #Geopolitics