आरोग्य लेख (Health Tips) : पावसाळ्यात हमखास सतावणारा गॅस्ट्रो आणि पोटाचे विकार: कारणे, लक्षणे आणि प्रभावी घरगुती काळजी

 

 नागपूर, २२ जुलै २०२६ - पावसाळा सुरू झाला की निसर्ग जितका सुंदर दिसतो, तितकाच तो आपल्या आरोग्यासाठी आव्हाने घेऊन येतो. या दिवसांत हवेतील आद्रतेमुळे आणि दूषित पाण्यामुळे पोटाचे आजार वेगाने डोके वर काढतात. यातील सर्वात प्रमुख आजार म्हणजे 'गॅस्ट्रोएन्टेरायटिस' (Gastroenteritis) म्हणजेच सामान्य भाषेत 'गॅस्ट्रो' किंवा पोटाचा संसर्ग. दूषित अन्न आणि दूषित पाण्याच्या सेवनाने हा संसर्ग होतो. पावसाळ्यात आपली पचनशक्ती (Digestive System) नैसर्गिकरित्या काहीशी मंदावलेली असते, त्यामुळे या काळात थोडीशी निष्काळजीपणाही मोठ्या आजाराला आमंत्रण देऊ शकतो.

गॅस्ट्रोची मुख्य लक्षणे म्हणजे अचानक उलट्या होणे, पोटातील तीव्र मुरडा किंवा वेदना, वारंवार जुलाब होणे, सौम्य ताप येणे आणि शरीरातील पाण्याचे प्रमाण कमी झाल्यामुळे प्रचंड अशक्तपणा जाणवणे. शरीरातील पाणी आणि इलेक्ट्रोलाइट्स (Electrolytes) कमी झाल्यास रुग्णाची प्रकृती वेगाने खालावू शकते. त्यामुळे जुलाब किंवा उलट्या सुरू झाल्यास औषधांसोबतच शरीरातील पाण्याचे प्रमाण टिकवून ठेवणे हा सर्वात महत्त्वाचा उपचार असतो.

गॅस्ट्रोपासून दूर राहण्यासाठी पावसाळ्यात पाणी नेहमी उकळून आणि कोमट करूनच प्यावे. बाहेरचे, विशेषतः रस्त्यावरील उघड्यावरील अन्नपदार्थ, पाणीपुरी, आणि कापलेली फळे खाणे पूर्णपणे टाळावे. जेवणापूर्वी आणि टॉयलेटचा वापर केल्यानंतर हात साबणाने स्वच्छ धुणे अत्यंत बंधनकारक आहे. आहारात हलके आणि ताजे शिजवलेले अन्न, मूग डाळीची खिचडी, सुप्स यांचा समावेश करावा. गॅस्ट्रोचा त्रास झाल्यास ओआरएस (ORS) चे द्रावण, लिंबू पाणी किंवा शहाळ्याचे पाणी वारंवार प्यावे. घरगुती उपायांनंतरही त्रास कमी न झाल्यास तातडीने डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.

• • Labels: Health Tips, Gastroenteritis, Monsoon Care, Marathi Health, Digestive Health

  • Search Description: In-depth Marathi article on Gastroenteritis (Gastro) symptoms, monsoon prevention tips, and digestive care remedies.

  • Hashtags: #HealthTips #GastroPrevention #MonsoonHealth #MarathiHealth #GutHealth Care