ओंकारेश्वर ज्योतिर्लिंग मंदिर दर्शन व्यवस्थेत आमूलाग्र बदल, आता एका मिनिटात शंभर भक्त घेणार दर्शन

इंदूर: मध्य प्रदेशातील खंडवा जिल्ह्यातील प्रसिद्ध ज्योतिर्लिंग ओंकारेश्वर मंदिरामध्ये श्रावण महिन्यानिमित्त देशभरातून लाखो भाविक दाखल होत असतात. भाविकांची वाढती गर्दी आणि त्यांना होणारा त्रास टाळण्याच्या उद्देशाने खंडवा जिल्हा प्रशासनाने मंदिर दर्शन व्यवस्थेमध्ये महत्त्वपूर्ण आणि ऐतिहासिक बदल केले आहेत. मध्य प्रदेशातील ओंकारेश्वर मंदिरात श्रावण महिन्याच्या पवित्र काळात येणाऱ्या लाखो भाविकांच्या सुरक्षेचा आणि सुलभतेचा प्रश्न ऐरणीवर आला होता. हीच गंभीर समस्या ओळखून खंडवा जिल्हा प्रशासनाने अत्यंत वेगाने पावले उचलत दर्शन व्यवस्थेचे नवे प्रारूप तयार केले आहे. या नवीन रचनेनुसार आता मंदिरात प्रवेश करण्यासाठी तीन वेगवेगळे प्रवेशद्वार निश्चित करण्यात आले आहेत, तसेच चांदीचा दरवाजा आणि स्वतंत्र निर्गमन मार्ग सुरू करण्यात आला आहे. या संपूर्ण नियोजनामुळे आता भाविकांना तासनतास रांगेत उभे न राहता अतिशय जलदगतीने दर्शन लाभणार असून, प्रशासनाच्या या निर्णयाचे सर्व स्तरांतून स्वागत होत आहे.

मागील काही वर्षांत श्रावण महिन्यामध्ये ओंकारेश्वर ज्योतिर्लिंगाच्या दर्शनासाठी येणाऱ्या भाविकांच्या संख्येत विक्रमी वाढ झाली आहे. या वाढत्या गर्दीचे व्यवस्थापन करण्यासाठी प्रशासनाला अनेक आव्हानांचा सामना करावा लागत होता. जुन्या पद्धतीनुसार गर्दी नियंत्रित करताना प्रशासनाला मोठी कसरत करावी लागत असे आणि भाविकांनाही तासनतास रांगेत प्रतीक्षा करावी लागायची. या समूळ समस्येवर मात करण्यासाठी खंडवा जिल्हा प्रशासनाने मंदिर ट्रस्ट आणि पोलिसांच्या मदतीने एक सर्वसमावेशक आराखडा तयार केला आहे. या आराखड्याची अंमलबजावणी आता श्रावण महिन्याच्या पार्श्वभूमीवर प्रत्यक्षात सुरू करण्यात आली आहे. नवीन व्यवस्थेमुळे भाविकांच्या सुरक्षेचा प्रश्न देखील सुटला असून चेंगराचेंगरीची शक्यता पूर्णपणे संपुष्टात आली आहे.

नवीन दर्शन व्यवस्थेची सर्वात महत्त्वाची जमेची बाजू म्हणजे दर्शन घेण्याचा वेग तिप्पट झाला आहे. पूर्वीच्या कालबाह्य व्यवस्थेमुळे एका मिनिटामध्ये जेमतेम तीस ते पस्तीस भाविकच ज्योतिर्लिंगाचे दर्शन घेऊ शकत होते. या अत्यंत मंद गतीमुळे रांगा लांबच लांब जात असत आणि अनेक भाविकांना दर्शन न घेताच परतावे लागत होते. परंतु, प्रशासनाने केलेल्या या नवीन बदलामुळे आता एका मिनिटामध्ये जवळपास शंभर भाविक गाभाऱ्यात जाऊन दर्शन घेऊ शकणार आहेत. ही उल्लेखनीय सुधारणा साध्य करण्यासाठी मंदिराच्या आतील आणि बाहेरील रचनेत काही तांत्रिक बदल करण्यात आले आहेत. भाविकांचा ओघ अखंडित राहावा आणि एकाच ठिकाणी गर्दी साचू नये, यासाठी तीन स्वतंत्र प्रवेशद्वारांची निर्मिती अत्यंत नियोजनबद्ध रित्या करण्यात आली आहे.

या संपूर्ण प्रक्रियेची माहिती देताना खंडवा जिल्हाधिकारी ऋषभ गुप्ता यांनी सांगितले की, देशाच्या विविध राज्यांतून येणाऱ्या शिवभक्तांना कोणत्याही प्रकारच्या अडचणींचा सामना करावा लागू नये, यासाठी प्रशासनाने पूर्ण तयारी केली आहे. जिल्हाधिकारी ऋषभ गुप्ता पुढे म्हणाले की, विशेष अतिथी दर्शन घेण्यासाठी येणाऱ्या व्यक्तींमुळे सामान्य भाविकांच्या रांगेत कोणताही अडथळा निर्माण होऊ नये, म्हणून विशेष अतिथी दर्शनासाठी पूर्णपणे स्वतंत्र आणि वेगळी व्यवस्था उभारण्यात आली आहे. यामुळे विशेष अतिथी आणि सामान्य नागरिक दोघेही विनासायास आणि शिस्तबद्ध पद्धतीने दर्शन घेऊ शकतील. पोलिस अधीक्षक आणि इतर प्रशासकीय अधिकारी स्वतः या संपूर्ण व्यवस्थेवर सतत लक्ष ठेवून आहेत, जेणेकरून आपत्कालीन परिस्थितीत त्वरित पावले उचलता येतील.

याशिवाय, मंदिराच्या सुरक्षेसाठी आणि गर्दीच्या नियंत्रणासाठी स्थानिक पोलिसांची मोठी कुमक तैनात करण्यात आली आहे. पोलीस अधीक्षक यांनी दिलेल्या निर्देशानुसार पोलीस निरीक्षक आणि उपनिरीक्षक दर्जाच्या अधिकाऱ्यांकडे वेगवेगळ्या क्षेत्रांची जबाबदारी सोपवण्यात आली आहे. मंदिराच्या आवारात सीसीटीव्ही कॅमेऱ्यांच्या माध्यमातून चोवीस तास बारीक नजर ठेवली जात आहे. कोणत्याही अफवांवर किंवा गर्दीमुळे होणाऱ्या गोंधळावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी सुरक्षा यंत्रणा पूर्णपणे सतर्क आहे. प्रशासनाने केलेल्या या चोख व्यवस्थापनामुळे यंदाचा श्रावण महिना अत्यंत शांततापूर्ण आणि आनंददायी वातावरणात पार पडेल, असा विश्वास व्यक्त केला जात आहे.

स्थानिक नागरिक, व्यापारी वर्ग आणि मंदिर पुरोहित संघानेही जिल्हा प्रशासनाच्या या निर्णयाचे मनापासून समर्थन केले आहे. या बदलामुळे ओंकारेश्वर नगरीमध्ये येणाऱ्या पर्यटकांची आणि भाविकांची संख्या भविष्यात आणखी वाढेल, असा अंदाज वर्तवला जात आहे. तीर्थक्षेत्रांच्या विकासासाठी आणि भाविकांच्या सोयीसाठी प्रशासन किती तत्परतेने काम करू शकते, याचे उत्तम उदाहरण खंडवा जिल्हा प्रशासनाने या निर्णयाद्वारे घालून दिले आहे. आता या सुधारित व्यवस्थेमुळे ओंकारेश्वर ज्योतिर्लिंगाचे दर्शन घेणे पूर्वीपेक्षा कैक पटीने सुलभ झाले आहे, ज्यामुळे देशभरातील शिवभक्तांमध्ये आनंदाचे वातावरण पसरले आहे.

• Labels: Omkareshwar Jyotirlinga, Khandwa Administration, Sawan Month Darshan, MP News, Temple Management, Parmlink: omkareshwar-jyotirlinga-darshan-update-khandwa

• Search Description: Khandwa district administration changes darshan system at Omkareshwar Jyotirlinga temple for Sawan month, allowing 100 devotees to have darshan per minute with new three-gate entry and separate VIP arrangements.

• Hashtags: #Omkareshwar #Khandwa #Jyotirlinga #SawanMonth #MadhyaPradeshNews #TempleDarshan